8.002 dự án tồn đọng: 61,7% đã được tháo gỡ khó khăn, vướng mắc

Trong tháng 7/2026, các cấp ủy, tổ chức đảng đã tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra, giám sát việc thực hiện tháo gỡ khó khăn, vướng mắc của các dự án trên địa bàn; ban hành các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo các tổ chức, cá nhân tổ chức thực hiện theo đúng chỉ đạo của cấp trên. Qua rà soát, trong tổng số 8.002 dự án tồn đọng, kéo dài có 4.938 dự án đã hoàn thành tháo gỡ khó khăn, vướng mắc theo kết luận của Trung ương, nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ, nghị định của Chính phủ và các văn bản hướng dẫn, chiếm 61,7%, tăng 564 dự án so với tháng trước.

Nhóm dự án đã có chủ trương, phương hướng xử lý, tháo gỡ và đang tiếp tục thực hiện có 2.488 dự án, chiếm 31,1%, tăng 760 dự án so với tháng trước. Trong số này, 1.163 dự án có vướng mắc về pháp luật đất đai và 1.356 dự án có sử dụng đất có vướng mắc khác.

Nhóm dự án đang tiếp tục rà soát, nghiên cứu chính sách để báo cáo Trung ương, Quốc hội, Chính phủ, bộ, ngành hướng dẫn tháo gỡ có 576 dự án, chiếm 7,2%, giảm 1.324 dự án. Trong đó, 291 dự án có vướng mắc về pháp luật đất đai và 216 dự án có sử dụng đất có vướng mắc khác.

Ủy ban Kiểm tra Trung ương đánh giá, việc tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với các dự án đã giúp giải phóng nguồn lực lớn về vốn và đất đai tại các địa phương. Tại 19 tỉnh, thành phố, việc xử lý 4.311 dự án, trong đó có 611 dự án đầu tư công, đã giải phóng nguồn lực đất đai tiếp tục đi vào nền kinh tế khoảng 81.634 ha; số tiền đã quyết toán khoảng 114.847 tỷ đồng, số tiền tiếp tục đưa vào thực hiện là 370.287 tỷ đồng.

Một số địa phương có tình hình xử lý tích cực. Tại thành phố Hà Nội, số tiền ngân sách đưa vào quyết toán khoảng 1.857,2 tỷ đồng, số tiền tiếp tục đưa vào thực hiện 90.619,46 tỷ đồng. Thành phố Hải Phòng đã xử lý 239/249 dự án với khoảng 2.804 ha, tổng vốn khoảng 68.014 tỷ đồng; 10 dự án còn lại đã có phương án xử lý. Tỉnh Phú Thọ đã xử lý 50 dự án với khoảng 760 ha đất, tổng số tiền đã đưa vào quyết toán khoảng 3.624 tỷ đồng, tổng số tiền tiếp tục đưa vào thực hiện khoảng 12.937 tỷ đồng. Thành phố Hồ Chí Minh có khoảng 17 nghìn ha đất, tổng số tiền đã đưa vào quyết toán khoảng 45 nghìn tỷ đồng, tổng số tiền tiếp tục đưa vào thực hiện khoảng 206 nghìn tỷ đồng.

Những khó khăn, vướng mắc chủ yếu đã được tháo gỡ gồm thu hồi đất, giải phóng mặt bằng; đấu giá quyền sử dụng đất, giao đất, cho thuê đất; chuyển đổi mục đích sử dụng đất; vướng mắc trong thi hành Luật Biển đảo; ảnh hưởng tỷ giá trong sử dụng nguồn vốn ODA; chậm tiến độ đầu tư xây dựng và đánh giá lại hiệu quả đầu tư.

Tuy nhiên, vẫn còn các vướng mắc liên quan đến vi phạm pháp luật về đất đai, nghĩa vụ tài chính, giải phóng mặt bằng, lựa chọn nhà đầu tư, điều chỉnh quy hoạch, chủ trương đầu tư, tiến độ; xử lý dự án BT, BOT, PPP; tài sản công, tài sản thế chấp, tài sản hình thành từ vốn vay; thực hiện các kết luận thanh tra, kiểm toán, điều tra và bản án; việc sáp nhập tỉnh, tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp; thiên tai, lũ lụt; bố trí nguồn lực; dự án liên quan đến phá sản doanh nghiệp; quyết toán, thanh toán hoặc quyền lợi của người dân, nhà đầu tư và bên thứ ba.

Ủy ban Kiểm tra Trung ương nhận định, công tác rà soát, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng được các địa phương, đơn vị chủ động tiếp tục triển khai. Tuy nhiên, kết quả rà soát cho thấy việc hoàn thành tháo gỡ khó khăn, vướng mắc mới chủ yếu là hoàn thành về cơ sở pháp lý và xác định phương án xử lý; chưa thực sự đưa vào triển khai, khai thác, hoàn thành đầu tư và phát huy hiệu quả, một số dự án sau khi xác định không còn vướng mắc vẫn chưa triển khai xây dựng.

Ủy ban Kiểm tra Trung ương kiến nghị Bộ Chính trị, Ban Bí thư tiếp tục chỉ đạo các cấp ủy, tổ chức đảng quán triệt, thực hiện nghiêm các kết luận về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài; xác định đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng, gắn với thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Đồng thời, kiến nghị tiếp tục hoàn thiện chủ trương bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung; phân định rõ trường hợp sai sót do điều kiện khách quan, do bất cập của pháp luật hoặc trong quá trình thực hiện nhiệm vụ không có động cơ vụ lợi với hành vi cố ý vi phạm, tham nhũng, tiêu cực. Trên cơ sở đó, tạo điều kiện để cán bộ yên tâm tham mưu, quyết định phương án xử lý các dự án phức tạp nhưng vẫn bảo đảm kỷ luật, kỷ cương và không hợp thức hóa sai phạm.

Ủy ban Kiểm tra Trung ương cũng kiến nghị Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiếp tục rà soát, sửa đổi, bổ sung, đồng bộ hóa các quy định pháp luật liên quan; Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ xây dựng quy trình phối hợp liên ngành, hướng dẫn cụ thể việc xử lý các dự án chuyển tiếp, việc bàn giao hồ sơ, chủ đầu tư và quản lý, bố trí vốn đối với các dự án sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; đồng thời kiến nghị các địa phương khẩn trương rà soát kỹ các dự án, đánh giá năng lực triển khai của chủ đầu tư và thống nhất, cập nhật đầy đủ thông tin, thống nhất số liệu và nội dung trên hệ thống cơ sở dữ liệu của Ban Chỉ đạo 751.