Biến áp lực thành cơ hội mở rộng tăng trưởng

Theo đại diện Cục Thống kê, tiếp đà tích cực từ các quý trước, chỉ số sản xuất công nghiệp quý 1 năm nay tăng 7,8% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, ngành công nghiệp chế biến, chế tạo - đóng góp lớn cho tăng trưởng GDP cả nước tăng 9,5% so với cùng kỳ năm trước. Đây là mức tăng trưởng cao nhất trong giai đoạn 2020 - 2025 với sự đóng góp của các nhóm ngành xuất khẩu chủ lực như dệt, may, da giầy; điện tử; gỗ và sản phẩm từ gỗ; sản xuất ô tô, xe máy.

 

 

Trong quý 1, theo kết quả điều tra xu hướng kinh doanh của Cục Thống kê, có hơn 70% doanh nghiệp ngành công nghiệp chế biến, chế tạo đánh giá tình hình sản xuất kinh doanh ổn định và tốt hơn so với quý 4 năm 2024; gần 70% doanh nghiệp có số lượng đơn đặt hàng mới ổn định và cao hơn quý 4.

Từ những nền tảng quan trọng đã đạt được trong quý 1, dự kiến sang quý 2, có 45,8% số doanh nghiệp đánh giá xu hướng sẽ tốt lên; 39,2% số doanh nghiệp cho rằng tình hình sản xuất kinh doanh sẽ ổn định. Trong đó, khu vực doanh nghiệp FDI lạc quan nhất với 87% số doanh nghiệp dự báo tình hình sản xuất kinh doanh quý 2 tốt hơn và giữ ổn định so với quý 1. Tỷ lệ này ở khu vực doanh nghiệp Nhà nước và khu vực doanh nghiệp ngoài Nhà nước là 84,7% và 84,1%.

Các quý tiếp theo dự báo triển vọng tăng trưởng vẫn khả quan. Chính phủ đang tập trung thực hiện các giải pháp phát triển kinh tế, giữ vững ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn. Đặc biệt phản ứng nhanh chóng với chính sách áp thuế đối ứng 46% cho hàng hóa nhập khẩu từ Việt Nam của Mỹ.

Trong bối cảnh đó, ngành công nghiệp có thể duy trì tốc độ tăng trưởng từ 7 - 9% với động lực chính từ xuất khẩu, đầu tư công và chuyển đổi công nghệ. Xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu tạo cơ hội cho Việt Nam thu hút đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực công nghiệp, đặc biệt là các ngành công nghiệp chế biến chế tạo và công nghệ cao.

Bên cạnh đó, các FTA thế hệ mới như EVFTA, CPTPP, RCEP mở ra những thị trường xuất khẩu cho các mặt hàng chủ lực và lợi thế của Việt Nam sang châu Âu, Nhật Bản, Halal… từng bước giảm phụ thuộc vào thị trường Mỹ. Các thị trường Ấn Độ và Trung Đông với nhu cầu tiêu dùng tăng cao cũng tạo ra cơ hội tăng trưởng.

Theo đại diện Cục Thống kê, những điều kiện thuận lợi trên đang hỗ trợ doanh nghiệp biến những khó khăn thành động lực chuyển hướng và mở rộng thị trường xuất khẩu, đa dạng sản phẩm xuất khẩu trên cơ sở thúc đẩy đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ, nâng cao năng lực cạnh tranh và sức chống chịu.

Tuy nhiên, với nền kinh tế có độ mở lớn, dễ tổn thương trước các biến động toàn cầu, nhất là chính sách áp thuế đối ứng của Mỹ, vì vậy thời gian tới các doanh nghiệp có thể gặp một số áp lực để duy trì nhịp tăng trưởng sản xuất như trong quý 1.

Theo kết quả điều tra xu hướng kinh doanh, doanh nghiệp mong muốn Chính phủ, các bộ ngành, địa phương hỗ trợ giảm bớt áp lực về chi phí đầu vào cho sản xuất kinh doanh thông qua giảm lãi suất cho vay, tiếp tục cắt giảm điều kiện và thủ tục vay vốn; điều chỉnh chính sách thuế, phí, giảm tiền thuê đất phục vụ sản xuất kinh doanh…

Các ngành thủy sản nằm trong nhóm xuất khẩu tỷ USD vào Mỹ (ảnh minh họa)

Để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp kinh doanh phát triển tốt trong thời gian tới, Cục Thống kê kiến nghị các bộ, ngành địa phương thực hiện cắt giảm tối đa thủ tục hành chính, chi phí tuân thủ; chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, xóa bỏ cơ chế “xin-cho” nhằm cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, hỗ trợ giảm chi phí cho doanh nghiệp.

Cùng với đó, tập trung triển khai hiệu quả các giải pháp thúc đẩy xuất khẩu, khai thác tối đa các thị trường mà Việt Nam đã ký kết các FTA; kết nối cung cầu, tháo gỡ rào cản, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất khẩu, nhất là các thủ tục thông quan hàng hóa. Hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi sản xuất, đáp ứng nhanh các tiêu chuẩn mới của nước đối tác xuất khẩu.

Ngoài thị trường xuất khẩu, cần phát triển thị trường trong nước; thúc đẩy tiến độ thi công các dự án quan trọng quốc gia, các công trình trọng điểm, nhất là các công trình hạ tầng giao thông quan trọng; phát huy nguồn lực đầu tư của các tập đoàn, doanh nghiệp Nhà nước; thu hút, sử dụng hiệu quả nguồn lực khu vực tư nhân, khu vực nước ngoài…