Bộ Tài chính trình dự thảo sửa đổi Nghị định 65 “giải cứu” thị trường trái phiếu doanh nghiệp

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều Nghị định 65 năm 2022 sửa đổi, bổ sung một số điều Nghị định 153 năm 2020 về chào bán, giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ tại thị trường trong nước và chào bán trái phiếu ra thị trường quốc tế.

Bộ Tài chính đánh giá, thời gian vừa qua thị trường trái phiếu doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn như: khối lượng phát hành trái phiếu mới sụt giảm; khối lượng mua lại tăng và có hiện tượng nhà đầu tư bán lại trái phiếu; khối lượng trái phiếu đến hạn trong thời gian tới, doanh nghiệp có khó khăn về dòng tiền để cân đối nguồn lực thanh toán các nghĩa vụ nợ đến hạn và huy động vốn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Thống kê cho thấy, khối lượng phát hành trái phiếu doanh nghiệp giảm. Cụ thể, quý 1, lượng trái phiếu doanh nghiệp phát hành đạt 134.800 tỷ đồng, sang quý 3 chỉ có 65.900 tỷ đồng. Từ giữa tháng 9 (sau khi nghị định 65 có hiệu lực) đến cuối tháng 11, lượng phát hành chỉ được khoảng 7.000 tỉ đồng. Các doanh nghiệp đã mua lại trái phiếu trước hạn đến hết tháng 10 là 122.500 tỉ đồng, tăng gần 50% so với cùng kỳ năm ngoái…

Nguyên nhân chủ yếu của tình trạng trên là do sai phạm của một số doanh nghiệp khi bị cơ quan điều tra phát hiện và một số tin không chính thống, tin thất thiệt gây ảnh hưởng tiêu cực đến thị trường và niềm tin của nhà đầu tư; thanh khoản của cả nên kinh tế đang gặp khó khăn nên doanh nghiệp gặp khó khăn trong sản xuất kinh doanh và cân đối dòng tiền; lãi suất ngân hàng tăng mạnh trong thời gian ngắn dẫn đến xu hướng dịch chuyển dòng vốn từ thị trường chứng khoán sang kênh ngân hàng, nhà đầu tư bán lại trái phiếu doanh nghiệp để chuyển sang gửi tiền tiết kiệm ngân hàng với lãi suất cao.

Nhằm tháo gỡ những khó khăn như hiện nay, hỗ trợ doanh nghiệp giải quyết vấn đề thanh khoản và thanh toán các trái phiếu đến hạn năm 2023-2024, Bộ Tài chính trình Chính phủ dự thảo sửa đổi Nghị định 65 với 4 điểm đáng chú ý.

Thứ nhất, Bộ Tài chính đề xuất hoãn thực hiện 1 năm quy định tại Nghị định số 65 về xác định tư cách nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp.

Thứ hai, giãn thời gian thực hiện trong vòng 1 năm đối với quy định yêu cầu xếp hạng tín nhiệm bắt buộc và quy định giảm thời gian phân phối trái phiếu tại Nghị định số 65.

Thứ ba, Bộ Tài chính cũng trình Chính phủ bổ sung quy định cho phép các trái phiếu đã phát hành trước đây còn dư nợ thì được gia hạn; thời gian gia hạn tối đa là 2 năm. Việc gia hạn này giúp phân tán khối lượng trái phiếu đáo hạn đạt đỉnh trong năm 2023 - 2024 (doanh nghiệp gặp khó khăn về thanh toán thì có thể thỏa thuận với nhà đầu tư để gia hạn sang năm 2025 - 2026 để qua giai đoạn đỉnh nợ) và giúp doanh nghiệp có khả năng huy động vốn để phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh và cơ cấu lại các khoản nợ,

Thứ tư, dự thảo sửa đổi Nghị định 65 cũng đề xuất cho phép doanh nghiệp phát hành và nhà đầu tư nắm giữ trái phiếu thỏa thuận về việc chuyển đổi khoản thanh toán gốc, lãi trái phiếu đến hạn thành khoản vay hoặc tài sản khác. Việc chuyển đổi phụ thuộc vào thỏa thuận giữa doanh nghiệp và nhà đầu tư nắm giữ trái phiếu trên cơ sở các cam kết, điều kiện mà doanh nghiệp phát hành đưa ra với từng đối tượng nhà đầu tư.