Hành trình đạt Giải Hội thi Sáng tạo kỹ thuật của nhóm tác giả “Đi tìm địa chỉ đỏ”

Sau 2 năm (2020 - 2021) phát động hội thi STKT lần thứ 8 và 1 năm triển khai cuộc thi ST TNN, NĐ lần thứ 17, mặc dù gặp nhiều khó khăn do ảnh hưởng bởi dịch Covid - 19, song cuộc thi, hội thi vẫn được triển khai rộng khắp toàn tỉnh, đạt những kết quả đáng ghi nhận. Về cuộc thi ST TTN, NĐ lần thứ 17, toàn tỉnh có 118 giải pháp dự thi, tăng 47 giải pháp so với cuộc thi lần thứ 16. Về hội thi STKT lần thứ 8, có 33 giải pháp tham gia, tăng 12 giải pháp so với hội thi lần thứ 7. Tham gia hội thi STKT toàn quốc lần thứ 7, tỉnh đạt 1 giải ba. Tham gia cuộc thi ST TTN, NĐ toàn quốc, tỉnh đạt giải khuyến khích. Một số địa phương có số lượng giải pháp, mô hình dự thi cao như: TP Hòa Bình, các huyện Lạc Sơn, Mai Châu, Đà Bắc…      

Tại buổi lễ, Ban tổ chức đã trao giải cho các tác giả, nhóm tác giả đạt giải. Cụ thể: Cuộc thi ST TTN, NĐ lần thứ 17, trao 1 giải Nhất, 2 giải Nhì, 7 giải Ba, 20 giải khuyến khích. Hội thi STKT lần thứ 8, trao 1 giải Nhất, 2 giải Nhì, 3 giải Ba, 9 giải Khuyến khích.

Đặc biệt, trong buổi khen thưởng, nhóm tác giả (NTG) “Đi tìm địa đỏ” thuộc Hội Khoa học lịch sử tỉnh Hòa Bình đã có rất nhiều cố gắng và đạt giải hạng Ba; Nhóm tác giả gồm: ông Nguyễn Văn Thoả, ông Nguyễn Minh Mẫn, bà Nguyễn Thị Hoa và bà Nguyễn Thị Thuý Mai; Điều đáng được nói nhất ở đây không phải vì thứ hạng, mà chính bởi việc đề tài về một địa chỉ mang giá trị nhân văn vừa là những giá trị mang yếu tố tinh thần, có sức lan tỏa mạnh mẽ, vừa góp phần tạo ra những giá trị vật chất cho sự phát triển kinh tế - xã hội “Phát huy giá trị di sản lịch sử - văn hoá “Khu căn cứ cuộc khởi nghĩa chống của nghĩa quân Tổng Kiêm - Đốc Bang để giáo dục truyền thống và phát triển du lịch tỉnh Hoà Bình”.

Sau nhiều năm nghiên cứu lịch sử địa phương, phát hiện được di sản lịch sử - văn hóa, để khẳng định được giá trị của di sản, NTG đã chọn cách tiếp cận đề xuất “Hội thảo Khoa học lịch sử”, trước tiên xin được chủ trương của cấp ủy Đảng bằng văn bản chỉ đạo chính quyền cùng cấp thực hiện “Hội thảo Khoa học lịch sử cuộc khởi nghĩa chống Pháp của nghĩa quân Tổng Kiêm - Đốc Bang năm 1909 - 1910”; Đề xuất mời các nhà khoa học lịch sử quốc gia; Nhóm tác giả đã lập được đường dây nóng với các nhà khoa học để đặt bài tham luận và trao đổi thông tin kế hoạch tổ chức hội thảo khoa học lịch sử trước ngày hội thảo; kết quả đã có 15 tham luận, trong đó có những tư liệu quí từ lưu trữ quốc gia và của nước ngoài lần đầu công bố; Chủ động xin ý kiến của chuyên gia tư vấn sử học để có kế hoạch thực hiện trước, trong và sau hội thảo khoa học lịch sử trình cấp thẩm quyền phê duyệt và huy động các lực lượng liên quan tham gia đã đạt được kết quả ngoài mong đợi.

Tại Hội thảo Khoa học lịch sử do Ủy ban nhân dân huyện Kỳ Sơn (nay thuộc TP. Hòa Bình) phối hợp với Hội Sử học tỉnh Hòa Bình tổ chức ngày 25/12/2017, nhà Sử học Dương Trung Quốc đã khảng định: “... Các tài liệu chứng cứ lịch sử do các nhà khoa học cung cấp tại hội thảo là những phát hiện mới làm thay đổi nhận thức về quy mô, ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa, cần được xem xét bổ sung bộ Sử quốc gia và Địa chí tỉnh Hòa Bình; đủ điều kiện đề nghị công nhận di tích Lịch sử - Văn hóa quốc gia”.

Các sản phẩm của NTG về giải pháp được mô tả đầy sự sáng tạo như: (1) Tổ chức thành công Hội thảo Khoa học lịch sử “Cuộc khởi nghĩa chống Pháp của nghĩa quân Tổng Kiêm - Đốc Bang năm 1909 - 1910” có được nhiều tư liệu quí; (2) Các kỷ vật, tư liệu về cuộc khởi nghĩa được bổ sung và đánh giá toàn diện, khoa học; (3) Các văn bản chỉ đạo của cơ quan chức năng về cuộc khởi nghĩa do Tổng Kiêm và Đốc Bang lãnh đạo được ban hành và thực hiện có hiệu quả; (4) Tư liệu về cuộc khởi nghĩa qua hội thảo khoa học được nhóm tác giả tổng hợp biên soạn in thành đĩa CD video và kỷ yếu hội thảo khoa học được lưu hành sử dụng rộng rãi, đặc biệt các nhà đầu tư; (5) Chủ trương dựng biển chỉ dẫn, bia di tích lịch sử ghi dấu ấn “Khu căn cứ cuộc khởi nghĩa chống Pháp của nghĩa quân Tổng Kiêm - Đốc Bang năm 1909 - 1910”: Nơi tế cờ, nơi hội quân, khu lăng mộ hai cụ của di tích... được văn bản hóa chỉ đạo của chính quyền và thực hiện hiệu quả; (6) Đổi tên trường học tại xã Mông Hóa và đặt tên đường phố mang tên Tổng Kiêm - Đốc Bang tại thành phố Hòa Bình; (7) Tour du lịch núi Viên Nam xanh được nhiều nhà đầu tư lớn quan tâm đầu tư: đường, điện, thông tin liên lạc... đời sống nhân dân trong khu vực được cải thiện nhờ dịch vụ du lịch văn hóa lịch sử; (8) Tài liệu giới thiệu về cuộc đời, sự nghiệp của Tổng Kiêm và Đốc Bang được ban hành.

Những giải pháp được NTG cho là có khả năng áp dụng cao như:

 Một là, Các đề xuất gắn kết tư liệu lịch sử, dựng biển chỉ dẫn vào các điểm nhấn của khu di tích đã quy hoạch xếp hạng, dự thảo nội dung văn bia di tích lịch sử, đề xuất đổi tên trường học, đặt tên đường phố, ban hành kỷ yếu hội thảo, Lễ kỷ niệm 110 cuộc khởi nghĩa, đặc biệt đã lập được sơ đồ diễn biến cuộc khởi nghĩa theo bản đồ quân sự... Mục đích để tạo và phục dựng các hình ảnh hiện vật của khu di tích đã được mô tả chi tiết trong hồ sơ di tích được nghiệm thu, làm động lực tinh thần phát triển du lịch văn hóa lịch sử địa phương có thể được áp dụng thực hiện ở địa phương khác nếu tại đó cũng có di tích lịch sử và cảnh quan thiên nhiên: rừng và đồi núi ở độ cao trên 1000m có thể đầu tư du lịch cáp treo như Bana hill hoặc SaPa... và thực tế đã có một số tập đoàn đầu tư lớn đã vào nghiên cứu khảo sát để lập dự án đầu tư xây dựng công trình du lịch văn hóa lịch sử tâm linh sau khi được cung cấp đầy đủ tư liệu di tích lịch sử khu căn cứ cuộc khởi nghĩa chống Pháp của nghĩa quân Tổng Kiêm - Đốc Bang năm 1909 - 1910, như: Tập đoàn SunGroup, VinGroup, tập đoàn của Hàn Quốc, Nhật Bản…;

 Hai là, làm bài học thực hiện giải pháp tham mưu đột phá cho công chức nhà nước có thể áp dụng rộng rãi: Cần tranh thủ ý kiến tư vấn từ các chuyên gia (Công chức chuyên sâu cấp trên nghỉ hưu; Lãnh đạo tỉnh nghỉ hưu có tâm huyết; Nhà sử học uy tín; Đại biểu Quốc hội…) giúp cho việc tư duy chủ động, phát hiện và đề xuất giải pháp đột phá nhằm khơi dậy tiềm năng phát triển giá trị di sản lịch sử - văn hóa mang lại sự giầu có, thịnh vượng trên mảnh đất quê hương Hòa Bình. 

Ngoài ra, ông Nguyễn Minh Mẫn (một thành viên NTG) đã trích 1.200.000đ từ quỹ thưởng giải hạng Ba của mình để làm phần thưởng khích lệ cho 12 em học sinh có thành tích xuất sắc tại trường TH Đồng Tiến - TP Hòa Bình. Nhằm động viên, tiếp sức cho các mầm xanh tri thức, khuyến khích các tài năng của nhà trường đạt được nhiều thành tích mới.