An Giang và Tiền Giang công bố diện tích tham gia Đề án Phát triển bền vững 1 triệu ha lúa

Cụ thể, ngày 2/5, UBND tỉnh An Giang đã có quyết định phê duyệt kế hoạch thực hiện Đề án Phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030.

Mục tiêu tổng quát của đề án là hình thành và phát triển bền vững vùng chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh và kết hợp tổ chức lại hệ thống sản xuất theo chuỗi giá trị, áp dụng các quy trình canh tác bền vững nhằm nâng cao thu nhập của người trồng lúa, giảm phát thải khí nhà kính và thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường sinh thái.

Đồng thời thúc đẩy hình thành và phát triển ổn định các Hợp tác xã (HTX), Tổ hợp tác, tổ chức nông dân đóng góp quan trọng vào chuỗi liên kết lúa gạo trên địa bàn tỉnh. Tăng dần tỷ lệ sản xuất có liên kết tiêu thụ qua từng năm thực hiện. Xây dựng chuỗi giá trị ngành hàng lúa gạo điển hình, làm mô hình kiểu mẫu cho phát triển lĩnh vực lúa gạo tại tỉnh An Giang đến năm 2030. 

Mục tiêu cụ thể đến năm 2025, về quy mô với diện tích canh tác vùng chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp phấn đấu đạt 44.051 ha (trên cơ sở diện tích vùng dự án chuyển đổi nông nghiệp bền vững – VnSAT trước đây) và nhân rộng ở những vùng thuận lợi.

Đến năm 2030, về quy mô với diện tích canh tác vùng chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp phấn đấu đạt 152.198 ha.

Tỉnh An Giang xác định quy mô vùng sản xuất lúa tập trung, nằm trong vùng quy hoạch đất chuyên trồng lúa đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050, đảm bảo đủ điều kiện để sản xuất ít nhất 2 vụ lúa/năm hoặc có thể sản xuất 2 vụ lúa có xen canh hoặc luân canh rau màu, thủy sản đảm bảo tiêu chí xây dựng vùng lúa chất lượng cao theo đề án.

Đồng thời, củng cố và đầu tư cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất; rà soát mạng lưới kho, sấy, chế biến trong vùng chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp, bảo đảm cung cấp tốt các dịch vụ kỹ thuật và bảo quản sau thu hoạch.

Ngày 10/5, tỉnh Tiền Giang cũng công bố đăng ký tham gia Đề án Phát triển bền vững 1 triệu ha lúa chuyên canh chất lượng cao, phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030 với diện tích 29.500 ha tại 7 huyện, thị xã gồm: Cái Bè, Cai Lậy, Tân Phước, Gò Công Tây, Gò Công Đông, thị xã Cai Lậy và thị xã Gò Công (nay là thành phố Gò Công); với khoảng 50.837 hộ nông dân/45 xã, thị trấn tham gia.

Theo đó, Sở Nông nghiệp & Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tỉnh Tiền Giang đã thành lập Tổ đề xuất dự án tham gia trên địa bàn tỉnh trên cơ sở kế thừa thành viên có kinh nghiệm từ Dự án VnSAT trước đây. 

Thời gian tới, Sở NN&PTNT sẽ tham mưu UBND tỉnh ban hành kế hoạch thực hiện đề án này với các nội dung trọng tâm. Trước hết là đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến, truyền thông sâu rộng về đề án tại tỉnh.

Đồng thời, đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng tại vùng chuyên canh; hoàn thiện các gói kỹ thuật đảm bảo tiêu chí phát triển bền vững. Một trong những nội dung quan trọng là xây dựng các mô hình trình diễn về chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh cấp tỉnh và cấp huyện làm cơ sở cấp tín chỉ cac-bon.

Ngành nông nghiệp sẽ kiện toàn lại Tổ khuyến nông cộng đồng để phục vụ cho chuyển giao, theo dõi, đo đạc mức độ phát thải trong quá trình thực hiện đề án. Đồng thời, tổ chức lại sản xuất đảm bảo các hộ trồng lúa, HTX, doanh nghiệp tham gia đề án cam kết thực hiện quy trình canh tác lúa bền vững và phát thải thấp.

Tỉnh Tiền Giang sẽ đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực cho cán bộ cấp tỉnh, huyện, HTX, doanh nghiệp, nông dân về quy trình kỹ thuật canh tác lúa lúa chất lượng cao và phát thải thấp; tập huấn nâng cao năng lực HTX; tập huấn về giảm phát thải khí nhà kính, hệ thống đo đạc…

Song song với đó, ngành nông nghiệp sẽ đẩy mạnh liên kết sản xuất, kết nối và hỗ trợ các doanh nghiệp tham gia vào chuỗi giá trị lúa gạo trong vùng triển khai đề án. Ngoài ra, tỉnh Tiền Giang còn chú trọng các giải pháp về xây dựng thương hiệu gạo Gò Công, gạo VD 20… và giải pháp ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất.  

Theo Nguyễn Văn Mẫn – Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Tiền Giang, trước mắt, trong khi chờ ban hành chính thức kế hoạch thực hiện đề án này, Sở NN&PTNT sẽ có văn bản hướng dẫn các địa phương và giao các đơn vị trực thuộc Sở thực hiện Đề án năm 2024. Trong đó, tập trung vào các nội dung: Truyền thông đề án; phổ biến quy trình kỹ thuật sản xuất lúa chất lượng cao và phát thải thấp; nâng cao năng lực HTX; tổ chức liên kết sản xuất - tiêu thụ lúa gạo.

Đề án Phát triển bền vững 1 triệu ha lúa chuyên canh chất lượng cao, phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030 của Chính phủ được phát động ngày 12/12/2023 tại tỉnh Hậu Giang.

Đề án đề ra mục tiêu hình thành 1 triệu ha vùng chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tổ chức lại hệ thống sản xuất theo chuỗi giá trị được triển khai tại 12 tỉnh/thành vùng đồng bằng sông Cửu Long (trừ Bến Tre).

Giai đoạn 2024 - 2025, đề án tập trung củng cố 180.000 ha lúa từ Dự án VnSAT. Đến năm 2030, diện tích canh tác vùng chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp đạt 1 triệu ha; giảm lượng lúa giống gieo sạ xuống dưới 70 kg/ha, giảm 30% lượng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc hóa học, giảm 20% lượng nước tưới so với canh tác truyền thống; 100% diện tích áp dụng ít nhất một quy trình canh tác bền vững; tỷ lệ thất thoát sau thu hoạch dưới 8%; 100% rơm được thu gom khỏi đồng ruộng và được chế biến tái sử dụng; giảm trên 10% lượng phát thải khí nhà kính so với canh tác lúa truyền thống.

Đồng thời, giá trị gia tăng trong chuỗi lúa gạo tăng 40%; lượng gạo xuất khẩu mang thương hiệu chất lượng cao, phát thải thấp chiếm trên 20% tổng lượng gạo xuất khẩu của toàn vùng chuyên canh.