Gia Lai: Mùa thu hoạch sầu riêng, nông dân khóc vì tranh chấp nương rẫy

Từ năm 2020 đến nay, mặc dù làm lụng vất vả cực nhọc bằng chính công sức của gia đình chăm sóc nương rẫy, vườn sầu riêng, thế nhưng vợ chồng ông Hà Văn Luyến (trú thôn Bản Tân, xã Ia Phìn, huyện Chư Prông, tỉnh Gia Lai) cay đắng, tức tưởi vì không được vào vườn thu hoạch quả để bán cho thương lái. Nguyên nhân là do tranh chấp từ một hợp đồng thỏa thuận thuê đất bằng giấy viết tay.

Đứng bên cánh cổng bằng sắt ngăn đường vào rẫy cà phê, bơ, sầu riêng đang mùa thu hoạch, ông Hà Văn Luyến (58 tuổi) rưng rưng nước mắt. Hơn một tuần nay, chủ đất làm cổng sắt cấm người ngoài ra vào, thương lái đến thu mua sầu riêng cũng không bán được. Vợ chồng ông nghẹn ngào nhìn từng quả sầu rơi rụng trên đất.

Tháng 5/2023, Tòa án nhân dân (TAND) huyện Chư Prông, tỉnh Gia Lai tiến hành phiên hòa giải giữa bên chủ đất là ông B.X.T và người thuê là ông Hà Văn Luyến.

Trước đó, vào năm 2020, ông Luyến và ông B.X.T ký hợp đồng bằng giấy viết tay, nội dung thỏa thuận thuê đất rẫy 2,5ha với thời hạn 7 năm (từ 2020 - 2027), giá trị thuê đất 50 triệu đồng/năm.

Lúc nhận rẫy bao gồm 1.000 cây cà phê già trên 20 năm và hơn 1,1 ha đất trắng, 86 cây sầu riêng, 164 trụ tiêu đã thu hoạch, 11 cây mít, 40 cây bơ…

Ông Luyến cho biết: “Thời điểm đó, khu đất rẫy hoang hóa, cây cối cằn cỗi, bản thân là người nông dân lao động, vợ chồng tôi đã đổ công sức, vay vốn ngân hàng mua phân bón, điện nước đầu tư vào vườn cây. Đến khi vườn xanh tươi, màu mỡ và trái sầu riêng đang được thu mua giá cao thì chủ đất lấy lại vườn cây, với lý do cần bán đất để lo việc gia đình”.

Đặt niềm tin vào ông T. là chủ đất đầu tiên cho thuê đất làm rẫy thời hạn 7 năm nên ông Hà Văn Luyến đầu tư chi phí trồng mới hơn 1.000 cây cà phê; ngày đêm chăm sóc, tưới tắm cần mẫn cho hàng chục cây sầu riêng, bơ, hồ tiêu để mong chờ ngày thu hoạch.

“Có thể vì giá cà phê, sầu riêng đang lên cao nên mới nảy sinh chuyện tranh chấp. Nhưng hoa lợi, thành quả trên đất là do bàn tay lao động của tôi tạo ra. Phải để gia đình tôi thu hoạch hoa lợi, tài sản trên đất theo như bản hợp đồng thỏa thuận, đó mới là lẽ phải và công bằng”, ông Luyến bức xúc nói.

Trong nương rẫy, sầu riêng, bơ đang dần rơi rụng nhưng trớ trêu chủ đất lại không dám lấy làm của riêng, còn người thuê đất là ông Luyến thì bị ngăn cấm không được vào rẫy thu hoạch.

Tháng 5/2023, Tòa án nhân dân huyện Chư Prông, tỉnh Gia Lai tiến hành phiên hòa giải giữa bên chủ đất và người thuê là ông Luyến. Theo đó, chủ đất đồng ý bồi thường cho người thuê 100 triệu đồng và người thuê phải trả lại toàn bộ diện tích đất thuê. Chủ đất cũng đồng ý bồi thường số tiền công mà ông Luyến chăm sóc đối với số cây trồng cũ và cây trồng mới kể từ năm 2022 đến nay.

Tuy nhiên, ông Luyến không đồng ý và muốn tiếp tục hợp đồng thuê đất theo thỏa thuận đến hết năm 2026 hoặc ít nhất là để gia đình được thu hoạch hết mùa sầu riêng hiện tại rồi mới chấm dứt hợp đồng.

Theo biên bản định giá tài sản của TAND huyện Chư Prông lập, giá trị tài sản trên đất gồm: cà phê, sầu riêng, bơ, bời lời, mãng cầu, hồ tiêu… là hơn 1,115 tỉ đồng. Hiện nay với giá sầu riêng, cà phê, tiêu đang lên cao, số tiền định giá cũng sẽ cao hơn nhiều.

Sầu riêng chín cây thông thường tự rụng, nếu không được người nông dân thu hoạch sẽ bị hư hỏng. Cơ quan chức năng huyện Chư Prông cần sớm giải quyết dứt điểm vụ việc này để công lý được thực thi.