Tăng tốc số hóa dữ liệu đất đai

Dữ liệu đất đai bước vào giai đoạn “nước rút”

Chỉ trong hơn 3 tháng qua, từ khi Chỉ thị 05/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về khẩn trương tập trung nguồn lực đẩy nhanh tiến độ đo đạc lập bản đồ địa chính; đăng ký đất đai, lập hồ sơ địa chính và xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai được ban hành, bức tranh hoàn thiện dữ liệu đất đai đã có nhiều thay đổi. 

Chỉ thị số 05/CT-TTg được xác định là “mệnh lệnh hành động", công tác xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai đang bước vào giai đoạn tăng tốc quyết định. Chỉ thị số 05/CT-TTg yêu cầu tổ chức thực hiện theo nguyên tắc “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm và rõ thẩm quyền. Dữ liệu đất đai phải bảo đảm tiêu chí “đúng-đủ-sạch-sống-thống nhất-dùng chung”, đồng thời kết nối đồng bộ với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các hệ thống dữ liệu chuyên ngành.

Một trong những nền tảng quan trọng để triển khai nhiệm vụ là Chiến dịch 90 ngày làm giàu, làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai năm 2025. Qua rà soát, cả nước đã kiểm tra gần 62 triệu thửa đất; trong đó hơn 24 triệu thửa đáp ứng yêu cầu chuẩn hóa dữ liệu.

Tiếp nối kết quả đó, ngày 29/3/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Bộ Công an ban hành Kế hoạch số 2959/KH-BNNMT-BCA nhằm tăng tốc đo đạc, lập bản đồ địa chính, hoàn thiện hồ sơ địa chính và xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai trên toàn quốc.

Theo số liệu cập nhật đến ngày 5/5/2026, cả nước hiện có khoảng 106 triệu thửa đất. Tuy nhiên, mới có hơn 24 triệu thửa đạt tiêu chí “đúng-đủ-sạch-sống”; khoảng 39 triệu thửa đã có dữ liệu nhưng chưa hoàn thiện và hơn 43 triệu thửa chưa được xây dựng cơ sở dữ liệu. Điều này đồng nghĩa khoảng 82,1 triệu thửa đất, tương đương 77,5% tổng số thửa đất cả nước vẫn cần tiếp tục làm sạch, bổ sung hoặc xây dựng dữ liệu mới.

Nhiều địa phương đạt kết quả tích cực như Đồng Nai, Thái Nguyên, Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội với hàng triệu thửa đất đã được đồng bộ trên hệ thống thông tin đất đai quốc gia (VNLIS). Đáng chú ý, một số địa phương từng chậm tiến độ đã có bước chuyển mạnh trong thời gian ngắn.

Đồng bộ dữ liệu để phục vụ người dân

Để bảo đảm tiến độ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành nhiều văn bản hướng dẫn kỹ thuật, đồng thời tổ chức các đoàn công tác liên ngành kiểm tra, đôn đốc tại các địa phương có khối lượng công việc lớn.

Thông tư số 19/2026/TT-BNNMT được ban hành nhằm lồng ghép các bước đo đạc, đăng ký đất đai, lập hồ sơ địa chính và xây dựng cơ sở dữ liệu để rút ngắn thời gian thực hiện.

Song song với đó, công tác cải cách thủ tục hành chính tiếp tục được đẩy mạnh theo hướng lấy dữ liệu làm trung tâm. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tái cấu trúc 44 thủ tục hành chính có thành phần hồ sơ được thay thế bằng dữ liệu số; trong đó lĩnh vực đất đai có 8 thủ tục. Người dân từng bước không còn phải xuất trình lại giấy tờ đã được số hóa.

Một điểm đáng chú ý là việc xác thực dữ liệu người sử dụng đất với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đang được triển khai mạnh mẽ. Hiện gần 19 triệu thửa đất đã được xác thực chủ sử dụng, góp phần nâng cao tính chính xác và minh bạch của hệ thống dữ liệu đất đai.

Tại Thông báo số 239/TB-VPCP vừa được Văn phòng Chính phủ ban hành, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng yêu cầu phải hoàn thành các nhiệm vụ xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai trong năm 2026, bảo đảm đúng tiêu chí “đúng-đủ-sạch-sống-thống nhất-dùng chung”.

Theo yêu cầu của Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan đầu mối theo dõi, đôn đốc và tổng hợp tình hình triển khai trên phạm vi cả nước. Bộ được giao rà soát toàn bộ 19 nhiệm vụ tại Chỉ thị số 05/CT-TTg, xây dựng bảng tiến độ chi tiết theo từng bộ, ngành và địa phương để kiểm soát tiến độ thực hiện.

Mục tiêu đặt ra là hoàn thành cơ bản việc làm sạch, bổ sung dữ liệu trong quý II/2026; hoàn thành đo đạc, lập hồ sơ và xây dựng dữ liệu đối với khu vực chưa có cơ sở dữ liệu trong quý III/2026; quý IV/2026 tập trung kiểm tra, đánh giá và đưa hệ thống vào vận hành khai thác.

Phó Thủ tướng yêu cầu người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm về tiến độ, chất lượng thực hiện; không để xảy ra tình trạng triển khai hình thức, đầu tư dàn trải hoặc lãng phí trong xây dựng hạ tầng và cơ sở dữ liệu đất đai.

Một điểm đáng chú ý là yêu cầu dữ liệu đủ điều kiện phải được đưa ngay vào quản lý, vận hành và khai thác phục vụ giải quyết thủ tục hành chính cho người dân, doanh nghiệp, thay vì chờ hoàn thiện đồng bộ toàn bộ hệ thống.

Trong bối cảnh khối lượng công việc còn rất lớn, nhiều khó khăn vẫn hiện hữu. Dữ liệu đất đai được hình thành qua nhiều giai đoạn với tiêu chuẩn kỹ thuật khác nhau; nhiều hồ sơ địa chính cũ thiếu thống nhất hoặc chưa cập nhật biến động. Một số địa phương vẫn gặp khó khăn về hạ tầng công nghệ thông tin, nguồn lực tài chính và nhân lực chuyên môn.

Đặc biệt, việc chuyển đổi dữ liệu từ mô hình quản lý ba cấp sang hai cấp sau sắp xếp đơn vị hành chính cũng phát sinh nhiều vấn đề kỹ thuật cần tiếp tục xử lý.

Tuy nhiên, với quyết tâm từ Trung ương tới địa phương cùng sự phối hợp giữa các bộ, ngành, việc hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai được kỳ vọng sẽ tạo “cú hích” quan trọng cho tiến trình chuyển đổi số quốc gia, đồng thời góp phần xây dựng môi trường đầu tư minh bạch, hiện đại và hiệu quả hơn trong thời gian tới.