Cuộc thi “Sáng kiến Nông nghiệp xanh và ESG Việt Nam 2026”

Trong đó, cần ưu tiên các giải pháp giúp nâng cao năng suất, chất lượng, giảm chi phí, tiết kiệm tài nguyên, hạn chế tác động đến môi trường và gia tăng giá trị nông sản. Đồng thời, tăng cường kết nối nhà khoa học, doanh nghiệp, hợp tác xã, nhà đầu tư và các chương trình hỗ trợ để tạo điều kiện thương mại hóa sáng kiến. Tổng hội cũng định hướng nghiên cứu duy trì cuộc thi thường niên, theo dõi hiệu quả ứng dụng sau cuộc thi và lan tỏa những mô hình phù hợp.

Trụ cột 1: Chuyển đổi mô hình chăn nuôi từ "Xả thải" phá hủy hệ sinh thái sông ngòi sang -"Không sả thải”. Hiệu quả: Cắt giảm thành công 85% lượng nước sạch.

Trụ cột 2: Đệm lót sinh học vận hành theo cơ chế lên men hiếu khí (Aerobic fermentation), triệt tiêu hoàn toàn quá trình phân hủy kỵ khí sinh metan. Phân huỷ rơm rạ tại ruộng bằng Chế phẩm Quế Lâm chấm dứt đốt đồng.

Cơ chế cô lập Carbon (SOC): Sản xuất ra 150.000 tấn phân hữu cơ vi sinh bón lại cho đất - giúp khóa chặt từ 22.500 đến 30.000 tấn Carbon nguyên tố/năm sâu trong cấu trúc keo đất dưới dạng mùn bền vững lâu năm, ngăn chặn chúng quay lại bầu khí quyển.

Trụ cột 3: 50.000 tấn chế phẩm vi sinh, thảo mộc/năm chiết xuất từ cây bản địa (sả, quế, tỏi...) tạo ra sự thay đổi mang tính cách mạng cho đa dạng sinh học địa phương: Đối với chăn nuôi: Tinh chất thảo mộc tăng cường hệ miễn dịch tự nhiên của tổng đàn lợn, bò, gia cầm khổng lồ, thay thế 100% thuốc kháng sinh công nghiệp. Điều này ngăn chặn tình trạng tồn dư kháng sinh xả ra môi trường gây ra thảm họa vi khuẩn kháng thuốc (AMR)Đối với trồng trọt: Thay thế thuốc bảo vệ thực vật hóa học bằng chế phẩm sinh học. Hệ sinh thái đất được hồi sinh, giun đất, thiên địch và các loài vi sinh vật bản địa phát triển trở lại, chấm dứt tình trạng chai cứng, sa mạc hóa đất đai.

Trụ cột 4: Hiện thực hóa triệt để mô hình "Không rác thải thực phẩm" (Zero Food Waste) Nhà máy chế biến gạo-Tuần hoàn nội bộ: 15.000 tấn cám và 21.000 tấn trấu lập tức biến thành nguyên liệu chế biến thức ăn và đệm lót.

Tuần hoàn sinh học chéo: Hàng chục ngàn tấn phế thải từ rau quả ở chợ đầu mối và sinh hoạt, sản xuất được thu gom, xử lý chế phẩm vi sinh Quế Lâm, vừa làm phân hữu cơ và một số nơi dùng nuôi Ruồi lính đen (200 tấn đạm tinh/năm). Dự án đã biến những bãi rác bốc mùi hôi thối của tỉnh thành "ngân hàng dinh dưỡng sạch”.

Đồng giải ba và giải tiềm năng sinh viên Đinh Thụy Thùy Linh, 2007, ngành Ngôn ngữ Anh, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn ĐHQG TP.HCM. Chia sẻ đề án cùng những ý tưởng, đổi mới, sáng tạo, vận dụng khoa học kỹ thuật, nghiên cứu và thực hành, tái tạo ra sản phẩm thiết thực, tại cuộc thi năm nay, được Hội đồng và các Nhà khoa học đánh giá cao. 

Đề án giải tiềm năng: Senlution là dự án tiên phong chuyển hóa phế phẩm thân sen thành vật liệu cách nhiệt không phát thải khí VOCs (Benzene, Formaldehyde) độc hại. Tận dụng cấu trúc ống khí rỗng tự nhiên của thân sen để tạo lớp cách nhiệt, sản phẩm đạt hiệu suất triệt tiêu nhiệt lượng tương đương các loại xốp công nghiệp.

Điểm khác biệt cốt lõi nằm ở hệ keo sinh học từ chitosan và tinh bột biến tính thay thế keo hóa học độc hại, giúp sản phẩm không phát thải mùi và kháng mốc. Dự án giải quyết bài toán kinh tế tuần hoàn bằng cách biến rác thải nông nghiệp thành giải pháp xanh bền vững. Senlution không chỉ bảo vệ không gian sống khỏi nhiệt độ khắc nghiệt mà còn tối ưu hoá giá trị nông sản Việt, đóng góp vào các mục tiêu SDGs của Liên Hợp Quốc.

Đề án đồng giải ba của sinh viên Đinh Thụy Thùy Linh, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn ĐHQG TP.HCM: A-EYE FRUIT là nền tảng kiểm soát chất lượng nông sản sau thu hoạch, ứng dụng công nghệ siêu quang phổ (hyperspectral imaging) kết hợp trí tuệ nhân tạo, giúp các điểm sơ chế, đóng gói và nhà máy phục vụ xuất khẩu nông sản phát hiện sớm các rủi ro chất lượng ẩn (dập dưới bề mặt, nấm bệnh chớm nở, độ chín, độ ngọt Brix) và chuẩn hóa quy trình phân loại trái cây trước khi xuất khẩu. Giải pháp thay thế phương pháp kiểm tra thủ công vốn thiếu ổn định và khắc phục hạn chế của máy phân loại truyền thống vốn chỉ dựa trên kích thước và màu sắc bề mặt.

Kết quả cuộc thi mở ra cơ hội để các nhóm tiếp tục hoàn thiện ý tưởng, kết nối với đối tác và tìm kiếm hướng triển khai phù hợp. Tuy nhiên, như lãnh đạo Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam nhấn mạnh, giá trị lâu dài của cuộc thi sẽ được thể hiện qua khả năng ứng dụng thực tế, hiệu quả kinh tế và những đóng góp cụ thể cho môi trường, cộng đồng nông thôn.