Quảng Nam: Hiệu quả từ áp dụng khoa học kỹ thuật vào nhân giống Sâm Ngọc Linh

Sâm Ngọc Linh là loại sâm quý hiếm của Việt Nam được phát hiện ở núi Ngọc Linh (Quảng Nam)

Sâm Ngọc Linh (Panax vietnamensis Ha et Grushv) là loại sâm quý thuộc họ Nhân sâm (Araliaceae), còn gọi là Sâm Việt Nam, Sâm Khu 5 (K5), củ Ngải rọm con, hay cây Thuốc giấu…; được tìm thấy tại vùng núi Ngọc Linh thuộc huyện Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam và 2 huyện Đăk Glei, Tu Mơ Rông, tỉnh Kon Tum.Phần thân rễ của cây Sâm Ngọc Linh chứa 52 hợp chất saponin, trong đó có 26 hợp chất saponin không có trong các loại sâm khác.

Tại Quảng Nam, Sâm Ngọc Linh được gây trồng chủ yếu vùng núi Ngọc Linh thuộc xã Trà Linh, Trà Nam, huyện Nam Trà My và diện tích Sâm trồng có triển vọng mở rộng trong thời gian đến.

Ngày 24/5, ông Phạm Viết Tích - Giám đốc Sở KH-CN Quảng Nam, cho biết, một số đề tài nghiên cứu, ngâm mủ, nước ấm, ủ cát… các biện pháp vật lý và hoá học thì cho ra tỷ lệ nảy mầm, tỷ lệ sống cây sâm Ngọc Linh khi xuất vườn rất cao và cây con mọc đạt 80%.

Trước đây, công tác gieo ươm hạt giống sâm Ngọc Linh được thực hiện trực tiếp dưới tán rừng, nên tỷ lên cây con mọc thấp. Đặc biệt, sau khi cây mọc mầm bị rất nhiều loại sâu bệnh gây hại, có năm sâu bệnh hại làm cây chết gần như toàn bộ, xem như mất trắng cả vụ cây giống. Tuy nhiên, khoảng 5 năm trở lại đây, người dân đã được Trung tâm sâm Ngọc Linh huyện Nam Trà My tập huấn về công tác gieo ươm giống và chăm sóc cây con bước đầu cho hiệu quả rất cao.
 

Áp dụng khoa học kỹ thuât vào việc ươm cây giống Sâm Ngọc Linh giúp tỷ lệ cây con mọc nhiều hơn

Việc gieo dưới tán rừng 30 hạt chỉ mọc khoảng 10 cây và cây giống xuất vườn cũng chỉ khoảng 5 cây thì bây giờ đã khác. Nhưng từ khi người dân biết cách gieo ươm giống trong nhà lưới có mái che tỷ lệ cây con đã tăng lên khoảng 80% số lượng hạt giống và tỷ lệ cây giống khoẻ có thể xuất vườn đạt gần 60%. Đây là tín hiệu đáng mừng của người trồng sâm.

Từ khi được tập huấn công tác gieo ươm giống và chăm sóc cây con của người dân ở huyện bắt đầu thấy hiệu quả hơn. Được học cách chăm sóc và ươm giống thành công cao nên bà con rất phấn khởi và nhân rộng giống.

Ngoài việc tập huấn ươm cây giống và chăm sóc thì Trung tâm phát triển sâm Ngọc Linh và dược liệu Quảng Nam và Trung tâm sâm huyện Nam Trà My đang thực hiện cơ chế chính sách hỗ trợ cây giống cho bà con với giá khoảng hơn 100.000 đồng/ cây tạo điều kiện cho bà con vùng cao phát triển kinh tế dưới tán rừng.

Đã nhiều năm trở lại đây, việc ứng dụng khoa học kỹ thuật vào gieo ươm cây giống, chăm sóc và quản lý dịch hại trên cây sâm giống sâm Ngọc Linh luôn được ngành chức năng cũng như người trồng sâm chú trọng. Qua đó giúp cây sâm giống gốc phát triển tốt, sức khỏe hạt giống được đảm bảo và tỷ lệ cây sống xuất vườn cao.

Bên cạnh đó, hiện tỉnh Quảng Nam đang triển khai các biện pháp để thực hiện các Dự án sản xuất giá thể sâm Ngọc Linh, Dự án khảo nghiệm nuôi cấy mô, Dự án chế biến sâu về sâm Ngọc Linh cho mỹ phẩm, thực phẩm chức năng… Tuy nhiên, cũng cần nhiều thời gian và nguồn nhân lực có kinh nghiệm để triển khai.
 

Được biết, tỉnh Quảng Nam có hai vườn sâm gốc, một là do Sở NN-PTNT của tỉnh Quảng Nam quản lý ở Măng Lùng 50 ha, 2 là vườn Trung tâm sâm giống của huyện Nam Trà My 70 ha. Nhà nước định hướng bảo vệ 50 vườn sâm giống của người dân.

Hiện nay, đã có khoảng 625 hộ đạt chuẩn điều tra xuất xứ nguồn gốc tạo sự tin tưởng cho khách hàng tin dùng hơn. Ngày 1-3 hàng tháng, huyện Nam Trà My cũng tổ chức phiên chợ sâm, nhằm quảng bá sản phẩm và đưa loại sâm chất lượng đến người tiêu dùng. Mỗi phiên chợ sâm thu về từ 3 đến 6 tỉ đồng tạo thu nhập khá cao cho người dân vùng cao của tỉnh này

Lê Thoa

THSP